Φαντάζομαι οτι σε κάθε επαγγελματικό χώρο ευδοκιμεί το φαουστικό ισοδύναμο αυτού που λένε “να πουλήσεις την ψυχή σου στο διάβολο”. Στο χώρο της φυσικής, και περιέργως, ειδικότερα στο χώρο της θεωρητικής φυσικής, όμως, πλησιάζουμε επικινδύνως την κυριολεξία: παρατάς τη φυσική και γίνεσαι Κουάντ!
Κουάντ, πάει να πεί τύπος που δουλεύει στα χρηματοοικονομικά, σε εταιρία που είτε παράγει λογισμικό για trading, είτε διαχειρίζεται η ίδια αστρονομικά ποσά σε χρηματιστηριακές αγορές. Σε προσλαμβάνουν για να κάνεις τα “μοντέλα”, δηλαδή να στήσεις ένα μοντέλο τιμολόγησης συγκεκριμένων προϊόντων (συνήθως προϊόντων με πολύπλοκη εξάρτηση από διάφορες underlying παραμέτρους οι οποίες αντιστοιχούν σε πιο χειροπιαστά προϊόντα) που υποτίθεται οτι καθοδηγεί τους traders. Προφανώς πληρώνεσαι αδρά γι’αυτό (ένας γάτος πτυχιούχος μπορεί να καθαρίσει από 75 μέχρι 250 χιλιάδες δολλάρια ετησίως τον πρώτο χρόνο, αν πιστέψει κανείς το εξαιρετικό άρθρο του D. Overbye για τους κουάντς) αλλά όχι τόσο αδρά όσο οι traders που κάνουν άλλωστε τα ντήλια και φέρουν την άμεση ευθύνη των αποφάσεών τους. Άλλωστε ο κουάντ στήνει ένα μοντέλο που δίνει ασφαλείς προβλέψεις *αν* ισχύουν συγκεκριμένες ad hoc υποθέσεις εργασίας. Αν κάτι εγγυάται, αυτό είναι η συνεπαγωγή απ’την ισχύ των υποθέσεων στην ισχύ των προβλέψεων.
Το αν ισχύουν οι υποθέσεις εργασίας το γνωρίζει μόνο ο Κύριος ημών, κι αυτός ίσως όχι με βεβαιότητα. Στην πραγματικότητα ορισμένες απ’αυτές (με πιο διάσημη την Γκαουσιανότητα της κατανομής που υποτίθεται οτι ακολουθούν οι διακυμάνσεις ενός άσετ – εδώ ο σχετικός κύρηκας) είναι σχεδόν βέβαιο οτι δεν ισχύουν καθολικά. Ισχύουν μόνο υπό κανονικές συνθήκες. Οι οποίες ορίζονται ως οι συνθήκες στις οποίες ισχύουν οι υποθέσεις.
Από την άλλη ως κουάντ, πρέπει να προσπαθήσεις να στήσεις ένα μοντέλο αποδοτικότερο από του διπλανού σου, το καλύτερο δυνατό ίσως, με τα συγκεκριμένα θεωρητικά εφόδια μιας επιστήμης (των οικονομικών) που ανακαλύπτει μόνο εσχάτως την ανάγκη για ποσοτικές περιγραφές και δυναμικές θεωρίες. Επίσης ο trader έχει κι αυτός ανάγκη από κάποιο είδος εργαλείου για να κάνει τη δουλειά του. Και τον trader κάποιος τον πληρώνει για να διαχειρίζεται κεφάλαια μειώνοντας υποτίθεται το ρίσκο διαφορων επενδύσεων.
Όταν το σύστημα καταρρέει, φυσικά, αρχίζει η διαδικασία αναζήτησης αποδιοπομπαίων τράγων. Φταίνε οι traders που είναι άπληστοι και παίρνουν αλόγιστα ρίσκα; Πιθανώς, αφού πιέζονται ασφυκτικά να έχουν μεγάλες αποδόσεις. Φταίνε οι κουάντς που τα μοντέλα τους δεν περιγράφουν καλά το σύστημα; Φταίνε οι μάνατζερ που δεν καταλαβαίνουν από αριθμούς; Φταίει το χρηματιστήριο και οι αγορές που είναι χαοτικές που λέει κι ο Μάντελμπροτ; Φταίνε οι πολιτικοί; Φταίει ο καπιταλισμός; Φταίει ο Στάλιν;
Η πιο σωστή ερώτηση βέβαια είναι γιατί κανείς δεν έχει πρόβλημα όταν οι ίδιοι κουάντς με τα ίδια μοντέλα και τους ίδους traders και τις ίδιες άπληστες χρηματοπιστωτικές πάνε καλά και οι δείκτες ευημερούν. Τα μοντέλα περιγράφουν καλύτερα την πραγματικότητα τότε; Η απάντηση (μάλλον) είναι όχι. Αλλά αυτό που μετράει δεν είναι, καθώς φαίνεται, η περιγραφή της πραγματικότητας, αλλά η επίτευξη του βραχυπρόθσεμου κέρδους. Jusqu’ ici tout va bien. Mais l’important ce n’est pas la chute, c’est l’atterrissage*.
Η πρόσκρουση λοιπόν μας φέρνει πίσω στην αρχική ιδέα του να πουλήσει κανείς την ψυχή του στο διάβολο**. Τα λεφτά, φυσικά, είναι όπως πάντα, πολλά (Άρη).
* Μέχρι εδώ, όλα καλά. Αλλά αυτό που έχει σημασία δεν είναι η πτώση, αλλά η πρόσκρουση (Το Μίσος).
** Προσφάτως, για να κάνει τη μετάβαση από τη φυσική στα χρηματοοικονομικά πιο εύκολη, υποθέτω, η μια και μοναδική βάση προδημοσιευμένων εργασιών στη θεωρητική φυσική και αστροφυσική άνοιξε και παράρτημα με quantitative finance (αυτή εδώ είναι μια γεύση από φρέσκα κουλούρια). Χωρίς peer reviewing ούτε που θέλω να φανταστω τί θα γράφουν εκεί μέσα. Είναι όμως σημείο των καιρών!
Πολύ καλό ποστ. Λες, “Τα μοντέλα περιγράφουν καλύτερα την πραγματικότητα τότε; Η απάντηση (μάλλον) είναι όχι. Αλλά αυτό που μετράει δεν είναι, καθώς φαίνεται, η περιγραφή της πραγματικότητας, αλλά η επίτευξη του βραχυπρόθσεμου κέρδους.” Ποια πιστεύεις πως είναι η λογική του συγκεκριμένου γεγονότος; Πως μπορεί δηλαδή κανείς να βγάζει λεφτά βραχυπρόθεσμα χωρίς να κατανοεί καλά το πως δουλεύει ένα σύστημα; Γιατί δουλεύουν τα μοντέλα υπό “κανονικές” συνθήκες και καταρρέουν σε “κρίσεις”; Είναι απλά οι modelers σαν τις γαλοπούλες (που αναφέρει ο Taleb) οι οποίες ζούνε την ζωή τους χωρίς να υποψιάζονται το επερχόμενο σοκ της ημέρας των Ευχαριστιών;
Προσωπικά πιστεύω πως η απάντηση βρίσκεται στην διχοτόμηση realism/instrumentalism (http://www.britannica.com/EBchecked/topic/493091/realism/276085/Scientific-realism-and-instrumentalism) και inherent προβλήματα με την ιδέα του modeling. Αν κάποιος μόντελερ δεν φτιάχνει μοντέλα που να προσεγγίζουν την πραγματική data generating process και παρουσιάζει χασούρες μπορεί κανείς να πει πως τα ‘θελε και τα ‘παθε. Στα νεοκλασικά μοντέλα οικονομικών επιστημών τουλάχιστον ισχυρίζονται πολλοί πως δεν χρειάζεται να γνωρίζεις πως ακριβώς δουλεύουν τα συστήματα – μόνο τα instruments που να σε βοηθούν στην πρόβλεψη. Αλλά αυτά έχουν αποδειχτεί λανθασμένα, ιδιαίτερα σε περιόδους αστάθειας και κρίσης. Νομίζω πως χρειαζόμαστε μια δραστική στροφή προς τον ρεαλισμό (που ίσως να είχε προσδιορίσει την παρούσα κατάρρευση του χρηματοοικονομικού συστήματος) αλλά αυτό ίσως αποτελεί conundrum μιας και η μοντελοποίηση (και η παραγωγή εισοδήματος) γίνεται πολύ δύσκολη όσο πιο βαθιά προχωράει κανείς σε μηχανισμούς κοινωνικής συμπεριφοράς. Και πόσο καλύτερα θα μπορούμε να προβλέψουμε κινδύνους αν τα behavioral finance / complexity theory γίνουν η νόρμα σε αυτά τα επαγγέλματα;
Οχοχοχ…
Βρε καλώς το arXiv…
Πολύ ενδιαφέρον lazopolis.
Έπεσε στα χέρια μου το SEED του Φεβρουαρίου και έχει αρκετά άρθρα πάνω σε αυτό το θέμα, δηλαδή της περιγραφής των οικονομικών συστημάτων με τη βοήθεια φυσικών μοντέλων δυναμικών συστημάτων.
φίλε θα είμαι honolulu [waikiki] για δύο βδομάδες. είναι καλή ιδέα να μείνω μόνο oahu και να γυρίσω καλά το νησί ή κατά το τέλος της δεύτερης βδομάδας να πάω κατα maui μεριά? επίσης θα μπορέσω να το γυρίσω καλά το νησί χωρίς αυτοκίνητο? [θα προτιμούσα να το αποφύγω]
τι λέει πιο πολύ να δω oahu?
[εύχομαι να μη σε πρήζω, oύτε να βγάζω νοσταλγίες στην επιφάνεια, thnx
]
@maikwl: πολύπλοκες ερωτήσεις αλλά με μεγάλο ενδιαφέρον. Μόλις βρω χρόνο θα το ψάξω πιο πολύ (ελπίζω σύντομα:) ).
@Vagelford: thanx, θα το κοιτάξω
@ διασπορικός επιστήμων:
α)Το αυτοκίνητο θα σου κάνει τη ζωή πολύ πιο εύκολη – και είναι και ωραία να οδηγάς έξω απ’την πόλη. Παρ’όλα αυτά υπάρχει και το λεωφορείο (“the bus“). Δεν το έχω πάρει ποτέ αλλά διαφημίζεται ως το καλύτερο σύστημα λεωφορείων στο Αμέρικα (which doesn’t say much). Θα συνιστούσα αμάξι πάντως.
β)Από oahu τα βασικά πέραν του Waikiki όπου φαντάζομαι είναι το ξενοδοχείο σου και το οποίο θα φας στη μάπα αναπόφευκτα (θα προσπαθούσα να αποφύγω οποιαδήποτε δραστηριότητα δεν λαμβάνει χώρα επί της παραλίας) είναι
- Η Hanauma bay για snorkeling (νοικιάζεις εξοπλισμό επί τόπου)
- Η παραλία Waimea στη βόρεια πλευρά (με διαφορά η καλύτερη παραλία του νησιού *αν* δεν έχει βόρειο κύμα – αν έχει δε θα μπορείς να μπείς στη θάλασσα – στο http://www.surfnewsnetwork.com/ έχει live κάμερες σε ορισμένες παραλίες και πρόβλεψη για όλο το νησί για τους σέρφερς).
- Η αποικιακού χαρακτήρα πόλη Haleiua, βολικό σημείο για φαγητό όταν είσαι στο βόρειο αυτοκινητόδρομο.
- Άλλη εξαιρετική φάση για φαί στο βόρειο κομμάτι είναι το σημείο kahuku όπου παίζουν διάφορες καντίνες με γαρίδες φρέσκες (;) τίγκα στο σκόρδο !
- Το Pearl Harbor άμα είσαι στρατόκαυλος (είναι restricted area αλλά μπορείς να μπείς σε μερικά μουσειακού χαρακτήρα πλοιάρια του Β’ παγκόσμιου). Εγώ δεν πήγα ποτέ πάντως.
- Waianae και κυρίως Makaha στην δυτική πλευρά είναι καλές παραλίες με έντονο (εντονότατο) το κουλέρ λοκάλ (άστεγοι, χύμες, ραπερ ιθαγενείς, γενικώς συμπαθητικοί τύποι:) )
- Μέσα στη Honolulu εκτός του Waikiki για σερφ ή bodyboarding υπάρχει και η Τσάιναταουν (μίνι) και το Diamondhead (πανοραμική θέα μετά από μισάωρη ανάβαση σκαλοπατιών).
- Υπάρχει και το Waimanalo για πιο χαλαρή κατάσταση (και μπαρμπεκιου).
- υπάρχει και η παραλία της Kailua με συμπαθέστατο ρεστωράν πριν τη γέφυρα καθώς και το γειτονικό Lanikai όπου παίζουν βίλες διάφορων διάσημων δίπλα στην άμμο και τριγυρνάνε και οι ηθοποιοί απ’το LOST (αν είσαι εθισμένος).
Από όλα αυτά θα διάλεγα πρωτίστως Waimea – Kahuku – Haleiwa και δευτερευόντως Kailua – Lanikai. Η Hanuama είναι mustκαι παντός καιρού. Χαλαρά το τελειώνεις το νησί σε μια βδομάδα, αλλά γιατί να βιάζεται κανείς;
γ)Αν αποφασίσεις να πας σε κανένα άλλο νησί (ευκολότατο και φτηνό σχετικά αεροπορικό) θα πρότεινα να πας για κανα τετραήμερο – πενταήμερο σε ειδική αποστολή
Υπάρχουν τρείς πραγματικά συγκλονιστικές εμπειρίες που πορεί κανείς να κάνει στα νησιά. Με σειρά δυσκολίας:
1) Πετάς Kauai (το νησί στα βορειοδυτικά) και πας κατευθείαν στο Na Pali trail. Μιλάμε για δωδεκα ώρες πεζοπορία σε φανταστικό μονοπάτι (δεξιά ο ωκεανος αριστερά η ζούγκλα) που καταλήγει σ’αυτή την παραλία. Χρειάζεται όμως σκηνή (ή τόλμη) και τουλάχιστον 3 μέρες (μια να πας μια να μείνεις και μια να γυρίσεις).
2) Πετάς Maui και ανεβαίνεις στην κουφή του Haleakala πρίν την αυγή. Σκληρό, γιατί πρέπει να ξεκινήσεις στις τρείς το πρωί και να ανέβεις οδηγώντας το σβησμένο ηφαίστειο.
3) Πετάς Big Island και ανεβαίνεις στο Mauna Kea, πάλι με το αμάξι. Στην κορυφή η θέα είναι μια χαρά .
Με διαφορά οι καλύτεροι οδηγοί είναι οι Oahu / Big Island / Kauai revealed. Φυσικά το γούστο τους ως προς τις παραλίες είναι αμφισβητίσιμο, αλλά οι πληροφορίες τους είναι up to date και ζωτικές στην περίπτωση του Na Pali.
Αυτά. Αν θες περεταίρω πληροφορίες στείλε μαιλ ή άφησε σχόλιο.
@maikwl: φαντάζομαι λοιπόν οτι το παρόν σύστημα διαχείρισης ρίσκου έχει δύο βασικές πηγές προβλημάτων, μια συστημική και μια ας πούμε στατιστικού τύπου. Η στατιστικού τύπου έχει να κάνει με το γεγονός οτι ανεξάρτητα με το τί λένε τα μοντέλα οι αποφάσεις παίρνονται από μια σειρά ανθρώπων των οποίων ο βαθμός κατανόησης του συστήματος αλλά και οι στόχοι ποικίλλουν. Ας πούμε, εν μέσω πανικού, ο Υ broker αδιαφορεί για το αν θα ανοίξει κι άλλο το exposure σε υπερτιμημένα προϊόντα γιατί το ίδιο κάνουν κι οι άλλοι, ή ο Χ μάνατζερ συνεχίζει να προσλαμβάνει κόσμο γιατί ο στόχος του είναι να αυξήσει τους υπηκόους του. Σε κανονικές περιόδους τα αργά αντανακλαστικά συγχωρούνται, σε περιόδους κρίσεις όμως οι συνέπειές τους μεγενθύνονται.
Η συστημικού τύπου παράμετρος που έχει περισσότερο ενδιαφέρον, έχει να κάνει με το αν όπως λες τα μοντέλα περιγράφουν την πραγματικότητα σε όλο της το φάσμα ή όχι. Υποθέτω πως σε περιόδους κρίσης παράγοντες που παραμετροποιούνται δυσκολότερα (όπως η ψυχολογία μιας τρομοκρατημένης αγοράς) γίνονται ξαφνικά πολύ σημαντικοί.
Νομίζω πως η στροφή στο ρεαλισμό είναι μονόδρομος: behavioral finance, complexity theory and what not. Κι αν αυτό σημαίνει απώλεια προβλεψιμότητας, οι επενδυτές θα πρέπει να συμβιώσουν με το γεγονός ή να είναι ξεκάθαρο σ’αυτούς πως τζογάρουν (ξεκάθαρο και ως προς τις όποιες νομικές κυρώσεις αυτό ενδεχομένως να συνεπάγεται).
Προφανώς η μεταβατική περίοδος ανάμεσα στη σημεινή κατάσταση και σε ένα μέλλον με αυξημένη προβλεψιμότητα των σχετικών μοντέλων μπορεί να είναι μακρά και ζουμερή. Έχεις όμως υπόψιν σου ενδείξεις που να υποστηρίζουν οτι αυξημένη προβλεψιμότητα είναι κατ’αρχήν ανέφικτη;
Καλό το σημείο της δυναμικής παραμετροποίησης…
Απλά παρατηρώ πως τα διάφορα ιερατεία μιας πιο ρεαλιστικής προοπτικής (βλέπε για παράδειγμα Santa Fe Institute) δεν έχουν καταφέρει αυτά που υποσχέθηκαν στην αρχή. Δες για παράδειγμα αυτό το κομμάτι που ουσιαστικά ανανεώνει την ελπίδα από το συγκεκριμένο camp http://www.portfolio.com/business-news/portfolio/2009/03/18/Physicists-Try-to-Predict-Economy
Μέχρι να ανακαλυφθεί ο κλάδος της ¨ψυχοιστορίας μάλλον θα πάσχουν οι προβλέψεις μας
αλλά αυτό είναι έργο που έχουμε ξαναδεί:
http://books.google.com/books?id=DmZAJ8aC2goC
Ίσως να είναι θέμα funding ή επίμονης και πολυετούς προσπάθειας αλλά είμαι λίγο επιφυλακτικός πλέον (συγκεκριμένα για το SFI έχω ακούσει από κόσμο πως είναι κάπως frustrated από το γεγονός πως δεν έχουν καταφέρει περισσότερα μέχρι σήμερα στο πεδίο των κοινωνικών φαινομένων). Αν όντως έχουν τα εργαλεία και δεν καταφέρουν να κάνουν capitalize την παρούσα κρίση με προβλέψεις before the fact θα είναι κρίμα. Πάντως, ασχέτως με το αν έχουμε ή μπορούμε να αναπτύξουμε καλύτερα εργαλεία για πρόβλεψη, η πρόσφατη ιστορία θα προκαλέσει paradigm shift στις κοινωνικές επιστήμες οπότε πιστεύω πως θα μπούμε σε ένα πιο σωστό δρόμο.
Επίσης, να δηλώσω και το εξής (που ξέχασα στο προηγούμενό μου σχόλιο – το έφαγε το σπαμ φίλτερ;): αν το καλοσκεφτούμε σε λίγο φουτουριστικό background, ίσως έχουμε σχεδόν ίδιες πιθανότητες να πλησιάσουμε ως ανθρωπότητα – με ή χωρίς enhancements – την ορθολογικότητα στην λήψη αποφάσεων (υπό την έννοια της αποφυγής των γνωσιακών μας ατοπημάτων και biases) από το να βελτιώσουμε τα μοντέλα μας σε βαθμό που να μπορούμε να εξομαλύνουμε τον οικονομικό κύκλο, αποφεύγοντας φούσκες και λοιπά φαινόμενα! Μπορεί και η πορεία μας και προς τα δύο πράγματα να είναι παράλληλη και να επιτευχθεί την ίδια χρονική στιγμή… αν δεν καταρρεύσουμε από τα λάθη μας πριν φτάσουμε σε αυτό το σημείο.
Όπως βλέπω από το portfolio άρθρο, οι περισσότεροι κοινωνιολογομόντελμπίλντερς έχουν βρεί καρέκλες εδώ στο ETH στη Ζυρίχη. Λες να τους επισκεφθώ για καμιά συνέντευξη;
Υπάρχουν όντως αρκετοί και στην περιοχή σου. Έχω και εγώ εδώ πολλούς (southwest US). Κυκλοφορούν ήδη πολλά popular press κομμάτια για το θέμα από τα ’90s – ίσως να αξίζει να σκεφτεί κανείς και να ζητήσει απαντήσεις σε κάποια ερωτήματα τα οποία δεν έχουν τεθεί.
DEN yparxei kai tpt pio epikindino apo epistimona-faust, ego skeftomai oti toso epikindinos ine kai o epistimonas-socially aneythinos (kati ypalliloi eteriwn energias ktl, pu kseroun poso kana 1+1 alla den ehoun esthisi tis kinonikis euthinsis tous = blakes me ptyxio diladi) – bast
γραψε τη γνωμη σου